دوره 24 (1402)
دوره 23 (1401)
دوره 22 (1400)
دوره 21 (1399)
دوره 20 (1398)
دوره 19 (1397)
دوره 18 (1396)
دوره 17 (1395)
دوره 16 (1394)
دوره 15 (1393)
دوره 14 (1392)
دوره 13 (1391)
دوره 12 (1390)
دوره 11 (1389)
دوره 10 (1388)
دوره 9 (1387)

شریعتی و بنیان‌گذاران جامعه شناسی (بررسی نحوۀ ارتباط اندیشه‌های شریعتی و تفکرات بنیان‌گذاران جامعه‌شناسی)

رضا تسلیمی طهرانی

دوره 23، شماره 57 ، فروردین 1401، ، صفحه 221-248

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.221897.3030

چکیده
  مقالۀ­­ پیش رو تأثیر اندیشه ­های بنیان‌گذاران جامعه‌شناسی (مارکس، دورکیم و وبر) بر اندیشه­ های علی شریعتی را بررسی می ­کند و همچنین خواستار وضوح نقدهای صورت‌گرفته از سوی شریعتی بر اندیشه­ های متفکران ذکرشده است. در این راه، با استفاده از روش­های اسنادی و تحلیل محتوای کیفی، استنادات شریعتی به نظریات مارکس، دورکیم و وبر ...  بیشتر

معناکاوی اثر ورود مسیح به بروکسل: شمایل‌ مسیحی یا سرپیچی از آن؟

فریده آفرین

دوره 21، شماره 52 ، دی 1399، ، صفحه 223-250

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.190328.2829

چکیده
  هدف پژوهش، مطالعۀ اثر «ورود مسیح به بروکسل» بر اساس مؤلفه‌های نظری در تفکر ژولیا کریستوا است. به همین دلیل، مؤلفه‌هایی چون سرپیچی، امر نمادین، امر نشانه‌ای، تبادل امر نمادین، نشانه‌ای، معنازایی، بینامتنیت و فرایند معناکاوی بازخوانی می‌شوند. سؤال پژوهش این است: آیا اثر مذکور در زمرۀ شمایل‌‌های مسیحی قرار می‌گیرد یا سرپیچی ...  بیشتر

تحلیل سیاست های فرهنگی خانواده در ایران پس از انقلاب

رامین مرادی

دوره 22، شماره 53 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 223-248

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.193233.2858

چکیده
  این مقاله به دنبال پاسخ به این پرسش است که سیاستگذاری فرهنگی در حوزه خانواده مبتنی بر چه اقتضائاتی بوده و این سیاست‏ها تا چه حد به اهداف تعیین شده دست یافته‌‏اند؟ برای این منظور با رویکرد کیفی و تحلیل اسناد مکتوب به ترسیم خانواده مطلوب سیاستگذاران فرهنگی پرداخته شده است. برای ارزیابی وضعیت موجود خانواده از نتایج گزارش‏‌های ...  بیشتر

فرهنگ بصری ترسیم شیاطین در نگارگری ایران

هادی بابائی فلاح؛ مهدی مهدی‌زاده؛ محمد خزایی

دوره 20، شماره 46 ، شهریور 1398، ، صفحه 225-254

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.133571.2448

چکیده
    ابلیس، شخصیتی مهم در داستان آفرینش است. او که سابقه طولانی در عبادت پروردگار داشته، پس از تمرد از دستورات خداوند، از بارگاه الهی رانده می­شود. در منابع مکتوب، او و یارانش پس از رانده شدن از بارگاه الهی، با نام کلی شیاطین نیز معرفی شده­اند. در سنت کتاب­آرایی ایرانی، نیاز به ساخت تصویر برای شیاطینی که در داستان­های مکتوب مورد ...  بیشتر

بررسی سرلوح قرآنی مذهَّب قاجاری به شماره ثبت 3089 از کتابخانه مرکزی تبریز براساس اصول شکل و زمینه نظریة روان‌شناسانة گشتالت

فرنوش شمیلی؛ فاطمه غفوری فر

دوره 20، شماره 47 ، مهر 1398، ، صفحه 225-264

https://doi.org/10.22083/jccs.2018.126428.2396

چکیده
  قوانین گشتالت به عنوان نظریه­ای در باب مطالعۀ روان‌شناسانه ادراک انسان از محیط توسط برخی پژوهشگران در حوزه­های مختلف از قبیل پوستر، نقاشی شهری و غیره مورد استفاده قرار گرفته است. این الگوی روان­شناختی می­تواند در حوزۀ صفحه­آرایی اسلامی و به خصوص نسخ ارزشمند قرآنی نیز راه­گشا باشند. نظریۀ گشتالت مجموعه­ای از اصول و قوانین ...  بیشتر

فرافیلم و نسبت «خود» و «دیگری» در سینمای عبّاس کیارستمی

جلال نصیری هانیس؛ نادر شایگان فر؛ احمد الستی

دوره 21، شماره 49 ، فروردین 1399، ، صفحه 227-254

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.191830.2846

چکیده
  فرافیلم آن دسته از فیلم‌هایی است که موضوع آن ماهیت سینما و امر فیلم‌سازی است، فیلم‌سازان این آثار با نگاه انتقادی به شیوۀ تولید معنا، تخیلی یا تصنعی بودن فیلم را برجسته کرده و به رویارویی با توهم موجود در فیلم‌های متعارف و واقع‌گرا می‌پردازند. تقابل و کشمکش شخصیت‌ها در آثار سینمایی به‌عنوان یک اصل، اهمیت مطالعۀ نسبت «خود» ...  بیشتر

مرزبندی و ترددهای فرهنگی در میان گروه‌های سبک زندگی مختلف در شهر تهران

محمود شهابی؛ محمدعلی قائم پور

دوره 21، شماره 51 ، مهر 1399، ، صفحه 229-260

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.114575.2339

چکیده
  در این مطالعه که به روش کمی (توصیفی - پیمایشی) انجام شد؛ تلاش شد تا میزان مرزبندی و ترددهای فرهنگی بین گروه‌های سبک زندگی مختلف موجود در شهر تهران، بررسی شود. جامعه آماری، کلیه شهروندان شهر تهران که 16 سال به بالا بودند را شامل می­شد. حجم نمونه شامل 625 نفر می­شد که به روش نمونه‌گیری خوشه­ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. ابزار جمع­آوری ...  بیشتر

نقش «پروژه های هنرمحور» در ترمیم عاطفی آسیب دیدگان بحران های طبیعی (تحلیل روان‌شناختی پروژه های هنرمحور پس از حوادث آتش سوزی در استرالیا)

فرزانه فرشیدنیک

دوره 23، شماره 58 ، تیر 1401، ، صفحه 229-268

https://doi.org/10.22083/jccs.2022.323886.3531

چکیده
  وقوع بلایای طبیعی با تبعات منفی روانی برای بازماندگان همراه است؛ ازاین‌رو، مداخلات اصولی به‌منظور تسریع روند ترمیم روانیِ آنان ضروری است. بهره­گیری از قابلیت­های هنر نقشی مؤثر در کاستن آسیب­های روانی واردشده به جامعه دارد. هرچند کاربرد روان­شناسانۀ هنر به شکل امروزینِ آن که نخستین­بار «فروید» آن را ارائه‌ ­کرد، ...  بیشتر

تحلیل نگرش شخصیت‎های یک داستان کوتاه بر اساس نظریه کارکردهای نگرش مطالعه موردی تک داستان «یک روایت معتبر درباره‏ کشتن» اثر مصطفی مستور

آرزو حیدری؛ نسرین فقیه ملک مرزبان؛ مرتضی منادی

دوره 20، شماره 48 ، دی 1398، ، صفحه 235-264

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.147571.2554

چکیده
  داستان، به‌مثابه یک مدل از جامعه، رسانه‎ای است که قادر به بازنمایی جنبه‎های مختلف روانی و اجتماعی انسان‎ها و افزایش توانایی‎های اجتماعی و موجب جامعه‎پذیری و تغییر در ابعاد شخصیتی انسان‏هاست. این پژوهش، به شیوه کتابخانه‏ای، مبتنی بر پژوهش کیفی و تحلیل محتوا، نگرش شخصیت‏های داستان کوتاه «یک روایت معتبر درباره کشتن» ...  بیشتر

سرمایۀ فرهنگی و ذائقۀ فرهنگی مصرف کتاب در میان شهروندان شهر تهران

مهدی نجفی؛ بهرام قدیمی؛ صدیقه محمد اسماعیل؛ علی باصری؛ زهرا علی پوردرویشی

دوره 23، شماره 60 ، دی 1401، ، صفحه 239-260

https://doi.org/10.22083/jccs.2021.283593.3368

چکیده
  مطالعۀ کتاب به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مصادیق ذائقۀ فرهنگی شهروندان، از موضوع­های مهم و نگرانی‌های بزرگ کشورهای در حال توسعه است تا جایی که اهمیت کتابخوانی، یکی از اجزاء بنیادین در توسعه به مفهوم کلی و از ابزارهای توسعه اقتصادی است. ازاین‌رو؛ این پژوهش با هدف تحلیل رابطه «سرمایه فرهنگی و ذائقه فرهنگی شهروندان شهر تهران درزمینۀ ...  بیشتر

نقش فرایندهای نفوذ اجتماعی در استفاده فراگیر از شبکه‌های اجتماعی

صدیقه میرجانی؛ فریبا نظری

دوره 22، شماره 55 ، آبان 1400، ، صفحه 249-278

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.199613.2900

چکیده
  هدف پژوهش پیش‌رو تعیین نقش فرایندهای نفوذ اجتماعی در استفادۀ فراگیر از شبکه‌های اجتماعی است. روش پژوهش توصیفی‌ـ‌پیمایشی با رویکرد علّی و جامعۀ پژوهش تمام دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی اهواز است که 379 نفرشان به روش تصادفی انتخاب شدند. ابزار پژوهش پرسش‌نامۀ آیفینیدو (2016) است که شامل ابعاد استفاده از شبکه‌­های اجتماعی، استفاده ...  بیشتر

تعاملات اجتماعی و پوشیدگی زنان «خوانش بصری بازنمایی پوشش زنان، در فضاهای خصوصی و عمومی در نگاره‌های اصیل ایرانی»

سیده راضیه یاسینی

دوره 16، شماره 29 ، خرداد 1394، ، صفحه 101-132

چکیده
  چگونگی بازنمایی بصری پوشش زنان در اجتماعات خصوصی و عمومی، با نظر به فرهنگ دینی اسلام و ادبیات ایران اسلامی در نگاره‌های ایرانی موضوع این مقاله است. روش تحقیق، خوانش نشانه‌های مشترک در زِبَرمتن نگاره‌ها و تحلیل بینامتنی آنها، به منظور دریافت کارکرد نظام زبانی و موقعیت زمانی مربوط به آنها در خصوص پوشش زنان در نگاره‌ها بوده است. در ...  بیشتر

بازنمایی زنان در تبلیغات تجاری نشریات به‌عنوان بستری برای شکل‌گیری هویت آنان

مریم مختاری؛ محمدصادق رجایی

دوره 17، شماره 35 ، آذر 1395، ، صفحه 217-244

https://doi.org/10.22083/jccs.2016.42579

چکیده
  هدف این مقاله؛ تحلیل محتوای تبلیغات تجاری مندرج در نشریه‌ها رایج کشور در دو دوره هشت ساله، به‌‌منظور نمایان کردن روند تغییرات، شیوه و شکل بازنمایی کلیشه‌های سنتی و جنسی در شانزده سال گذشته است. داده‌های تحقیق به روش نمونه‌گیری سیستماتیک از میان 456 شمارگان شش هفته‌نامه و ماهنامه گرد‌آوری شده است. مقایسه نتایج تحلیل محتوای دو دوره ...  بیشتر

تحلیلی تاریخی بر نقش فرهنگ وقف و کارکرد آن در ساختیابی بازار شهر تبریز با تأکید بر آرای گیدنز

محمدتقی پیربابایی؛ رحیم ایرانشاهی

دوره 22، شماره 55 ، آبان 1400، ، صفحه 223-248

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.219175.3009

چکیده
  در میان نظریه‎‌های جامعه‌شناسی، نظریۀ ساختاربندی گیدنز از ظرفیت مناسبی برای تبیین پدیده‌های اجتماعی برخوردار است. این رویکرد تلفیقی در جامعه‌شناسی شامل دو وجه عمدۀ «ساخت» و «عاملیت انسان» در تحقق پدیده‌های اجتماعی است که گیدنز، با گذر از هریک از آن‌ها، توأمان از الزام‌آور بودن ساخت‌ها و آزاد بودن کامل کنش‌های ...  بیشتر

نگرش و موضع زنان و دختران مشهدی به حجاب

غلامرضا صدیق اورعی؛ مصطفی غنی‌زاده؛ هانیه صداقت؛ عاطفه کابلی

دوره 19، شماره 44 ، اسفند 1397، ، صفحه 229-253

https://doi.org/10.22083/jccs.2018.127090.2402

چکیده
  حجاب به عنوان هنجار اجتماعی، یکی از مهم‌ترین دستورات دینی در حوزه عمومی و جامعه است. این امر دینی در جمهوری اسلامی به عنوان قانون فرض شده است. در سال‌های اخیر نمونه‌هایی از کم‌حجابی در جامعه دیده شده است. این نوشتار، به‌دنبال آن است تا با استفاده از روش تحقیق رویش نظریه که روشی کیفی محسوب می‌شود، به دلایل کنش کم‌حجابی بپردازد. در ...  بیشتر

ارائه الگوی رهبری افراد قومیت آذری زبان در سازمان براساس مدل فرهنگی لوییس

حنظله زینوند لرستانی؛ عباسعلی رستگار؛ عادل آذر؛ حسین دامغانیان

دوره 22، شماره 54 ، مرداد 1400، ، صفحه 233-256

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.205891.2940

چکیده
  اگرچه تاکنون موضوع رهبری و تأثیر سبک‌های مختلف آن بر عملکرد کارکنان مورد مطالعات زیادی قرار گرفته است، اما موضوع قومیت‌ها و پتانسیل آن‌ها به عنوان یک خرده فرهنگ در انجام وظایف مختلف سازمانی و نحوه برقراری ارتباط و همکاری اثربخش میان آن‌ها در سازمان‌ها کمتر مورد توجه قرار گرفته است. لذا این پژوهش سعی بر آن دارد تا بواسطه بررسی فرهنگ ...  بیشتر

برآوردی از پیامدهای روندهای دینداری در آیندۀ تبلیغ دین

احمد کوهی؛ مجتبی امیری؛ محمدمهدی ذوالفقارزاده

دوره 20، شماره 45 ، خرداد 1398، ، صفحه 235-262

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.144720.2533

چکیده
  برای تبیین شرایط تبلیغ دین در آینده، نیازمند مطالعۀ وضعیت آیندۀ آن از طریق مطالعۀ روندهای اثرگذار بر آینده‌ایم. یکی از مهمترین روندهایی که بر تبلیغ دین اثر می‌گذارند، روندهای دینداری‌اند. در این مطالعه، با به‌کارگیری روش چرخ آینده و با تشکیل جلسات ذهن‌انگیزی نخبگان، پیامدهای احتمالی متفاوت و باواسطۀ روندهای اصلی تغییر دینداری ...  بیشتر

عوامل تاثیرگذار بر صنعت نشر کتاب در ایران

هامون شریفی میلانی؛ زهرا برومند؛ علیرضا امیرکبیری

دوره 21، شماره 50 ، تیر 1399، ، صفحه 241-258

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.167477.2691

چکیده
  هدف از انجام این پژوهش، شناسایی عوامل تأثیرگذار در صنعت نشر کتاب در ایران و ارائه الگوی کیفی نشر کتاب در ایران است. این پژوهش از نظر رویکرد کیفی و شیوه اجرا، روش مبتنی بر نظریۀ داده بنیاد است. جامعۀ آماری شامل کارشناسان و مدیران نشر کشور هستند که با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند درمجموع 16 نفر به‌عنوان مشارکت‌کننده انتخاب شدند. داده‌ها ...  بیشتر

چالش‌ها و راهکارهای حمایت کیفری از آفریده‌های فکری و هنری مُد (مطالعۀ تطبیقی نظام‌های حقوقی ایران، فرانسه و امریکا)

سکینه عالیخانی؛ سعید حبیبا؛ حسن عالی‌پور؛ محمدرضا الهی منش

دوره 22، شماره 56 ، دی 1400، ، صفحه 241-264

https://doi.org/10.22083/jccs.2021.276429.3307

چکیده
  آفریده‌های فکری مد یا عنصر حیاتی صنعت مد از ارزش اقتصادی هنگفتی برخوردارند. چون رویکرد اصلی حمایت کیفری ارزش‌گرایی است، تلقی مد به‌عنوان ارزش موضوع حمایت کیفری در نظام کیفری ایران با چالش‌هایی در زمینۀ جرم‌انگاری و تعیین ضمانت اجرا روبه‌روست که این پرسش را طرح کرده: موازین جرم‌انگاری، مبانی، معیارها و مصادیق و تناسب ضمانت اجراها ...  بیشتر

کارکردهای «پیکربندی‌اجتماعی» به‌مثابه هنر اجتماعی با تکیه بر اندیشه‌های جوزف بویز

ساره ملکی؛ احمد نادعلیان؛ محسن مراثی

دوره 23، شماره 57 ، فروردین 1401، ، صفحه 249-276

https://doi.org/10.22083/jccs.2020.234442.3103

چکیده
  پیکربندی‌اجتماعی، نوعی اقدام اجتماعی هنر است که در آن اندیشه، گفت‌وگو نقش اصلی دارند. اصطلاح پیکربندی‌اجتماعی، نخستین بار توسط هنرمند و سیاستمدار آلمانی، جوزف بویز مطرح شد. پژوهش حاضر به‌منظور مطالعه کارکردهای پیکربندی‌اجتماعی به‌مثابه هنر اجتماعی انجام شده است. در این پژوهش، به مهم‌ترین اندیشه‌های بویز در رابطه با پیکربندی‌اجتماعی ...  بیشتر

تحلیل ثانویۀ ارزش‌های جنسیتی با توجه به داده‌های پیمایش ارزش‌ها و نگرش‌های ایرانیان (با تأکید بر نگرش به نابرابری جنسیتی و خانواده)

رضا عظیمی

دوره 22، شماره 53 ، اردیبهشت 1400، ، صفحه 249-270

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.184711.2797

چکیده
  هدف این مقاله بررسی روند تغییرات ارزش‌ها و نگرش‌ها در زمینۀ برابری جنسی و خانواده براساس داده‌های پیمایش ارزش‏‏‏‏ها و نگرش‌های ایرانیان است. روش مطالعه تحلیل ثانویه است. اساس تحلیل بیشتر با اتکا به یافته‌های موج‌های دوم و سوم انجام گرفته است. داده‌های موج دوم در سال 82 نشان می‏دهد که گرایش نوین و فردگرایانۀ زنان در بازتفسیر ...  بیشتر

تحلیل ارتباطی مشتقات «ربط» در قرآن کریم

محمدصادق نصراللهی

دوره 23، شماره 59 ، مهر 1401، ، صفحه 249-274

https://doi.org/10.22083/jccs.2021.265510.3262

چکیده
  «ارتباط» موضوع علم ارتباطات است و دال مرکزی آن به حساب می‌آید. این واژه معادل «Communication» در زبان انگلیسی است. در رویکرد مفهوم‌پردازانه در زیست‌بوم علمی ایران اسلامی، طرح این سؤال جالب و مفید است که مشتقات ربط در قرآن کریم چه مختصات مفهومی‌ای دارند. به دیگر سخن، از منظر علم ارتباطات، ریشة ربط و مشتقات آن در قرآن کریم چگونه ...  بیشتر

اَشکال بازنمایی «منجی» در انیمیشن کودکانۀ بن‌‏تن

قاسم تورجی؛ نادر شایگان فر؛ فرزان سجودی؛ سید حسن سلطانی

دوره 21، شماره 52 ، دی 1399، ، صفحه 251-275

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.130718.2430

چکیده
  انیمیشن هستند. آن‌ها از هر قوم و سرزمینی، به­دلیل تأثیر­پذیری و عدم قدرت تجزیه‌وتحلیل بالا، از منفعل­ترین اقشار جامعه به­شمار می­روند. محتوای سریال انیمیشن بن‌تن، حاوی رمزگان­های اجتماعی جامعۀ تولیدکننده است، ازاین‌رو بر رفتار و طرز فکر بیننده تأثیر می­گذارد. محورهای غیریت­ساز، پاره­ای از عناصر و نشانه­های متنی ...  بیشتر

زنان، سبکهای فراغتی و خانواده در شهر تهران

امید علی‌احمدی؛ ابراهیم یاقوتی

دوره 20، شماره 46 ، شهریور 1398، ، صفحه 255-278

https://doi.org/10.22083/jccs.2019.134499.2454

چکیده
  اوقات فراغت را می‌توان به‌طور نسبی پدیده ای مدرن و شهری تلقی کرد. در فضای اجتماعی شهرها و روستاهای ماقبل مدرن به دلایل گوناگون نیاز به فراغت در معنای امروزین خود نبود یا حداقل فراغت به صورت نهادی اجتماعی یا تشکیل نشده بود و به شکلی ابتدایی در اختیار خانواده‌های طبقات مرفه بود. در این مقاله با اتکا به سه مبحث در ادبیات اوقات فراغت یعنی ...  بیشتر