نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه مطالعات فرهنگی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 دانش‌آموخته جامعه شناسی فرهنگی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران (نویسنده مسئول:siminveisi@gmail.com)

10.22083/jccs.2023.399337.3747

چکیده

سلبریتی‌ها از مهمترین ویژگی‌های فرهنگی و نیروهای اجتماعی عصر ما هستند. در متنی فراملی-محلی آنها پویایی‌‌هایی را بر زندگی ما تحمیل کرده‌اند که بخشی از گفتمان‌های روزمره ما را می‌سازد. پژوهش حاضر با هدف گونه‌شناسی و فهم تعاملات میان چهره‌ها و مخاطبانشان در زندگی هرروزمره به تحلیل مضمون انواع اسناد متنی مربوط به سلبریتی‌های ایرانی و انواع بازنمایی‌های آنان در فضای مجازی و تعاملات آنان با مخاطبانشان می‌پردازد. یافته‌ها نشانگر مدیریت تأثیر‌گذاری بر مخاطبان و مضامینی همچون اصالت، روشنفکری، جنجال‌آفرینی و پیوند با قدرت سیاسی و اقتصادی و استراتژی‌هایی همچون تفاخر، هاله‌مند ساختن خویش، خودخوارانگاری، جابجا شدن در نقش‌ها، هاله‌گیری از افراد مقبول و حتی وارد شدن در نقش کارگزار اجتماعی است که گاه با همراهی و گاه با عدم همراهی مخاطب همراه می‌شود. در فرایند هویت‌یابی شاهد مضامینی همچون سبک زندگی، آموزش و کنشگری و شیفتگی نسبت به سلبریتی بودیم. با وجود این مخاطبان معمولاً در موارد مثبت و در جهت منافع فردی و اجتماعی با آنها هویت‌یابی می‌کنند. پناه بردن به سلبریتی‌ها به دلایلی همچون هویت‌یابی، رهایی از زندگی روزمره، لذت بردن از فانتزی‌های ذهنی، کسب راه و رسم زندگی برخوردارانه و فاخرانه و سلبریتی شدن و برخورداری از مواهب اجتماعی و اقتصادی آنست. گرچه مسیر برای سلبریتی شدن هموار است اما رقابت شدیدی بر سر نشان دادن اصالت خویش و نوآوری برای جذب مخاطب وجود دارد و بنابراین شاهد وام‌گیری انواع سلبریتی‌ها از یکدیگر هستیم.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Iranian celebrities: types, strategies and characteristics

نویسندگان [English]

  • Mohammad Saeed Zokaei 1
  • simin veisi 2

1 . Full Professor of the Department of Cultural Studies, Faculty of Social Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.

2 . Ph.D. in Cultural Sociology, Faculty of Social Sciences, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran (corresponding author: siminveisi@gmail.com).

چکیده [English]

Celebrities are one of the most important cultural features and social forces of our era. In a transnational-local context, they have imposed dynamics on our lives that is a part of our daily discourses. With the aim of typology and understanding the interactions between the celebrities and their audiences in everyday life, the current research analyzes the content of various text documents related to Iranian celebrities and their types of representations in the virtual space and their interactions with their audiences. The findings indicate influence management on the audience and themes such as originality, intellectualism, creating controversy and connection with political and economic power and strategies such as pride, haloizing for self, self-deprecation, changing roles, borrowing halo from accepting people and even entering the role of a social agent that is sometimes accompanied and sometimes not accompanied by the audience. In the identification process, we witnessed themes such as lifestyle, education, activism, and celebrity infatuation. Despite this audience, they usually identify with them in positive cases and for personal and social benefits. Seeking refuge in celebrities for reasons such as finding an identity, getting rid of everyday life, enjoying mental fantasies, gaining the way and customs of a privileged and luxurious life and becoming a celebrity and enjoying its social and economic benefits. Although the path to becoming a celebrity is smooth, there is a fierce competition to show one's originality and innovation to attract the audience, and therefore we see all kinds of celebrities borrowing from each other.

کلیدواژه‌ها [English]

  • celebrity
  • influence management
  • audience identification
  • celebrity strategies