رابطۀ میان میزان و نوع مصرف رسانه‌ای (رادیو و تلویزیون) با مهارت‌های زندگی شهروندان تهرانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم ارتباطات، گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. b.chro.b.1386@gmail.com

2 استادیار علوم ارتباطات اجتماعی، گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول) s.t.esmaeili@gmail.com

3 استادیار علوم ارتباطات اجتماعی، گروه علوم ارتباطات اجتماعی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. sarvenaz.torbati@gmail.com

10.22083/jccs.2021.271473.3283

چکیده

پژوهش پیش‌رو با هدف بررسی و مطالعۀ رابطۀ میان میزان و نوع مصرف رسانه‌ای (رادیو و تلویزیون) با مهارت‌های زندگی شهروندان تهرانی، طراحی و اجرا شده است. این پژوهش به لحاظ هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی ـ پیمایشی و ابزار اندازه‌گیری آن پرسش‌نامه است. جامعۀ آماری شامل کلیه شهروندان ساکن شهر تهران است که طبق آخرین سرشماری سال 1395 و بر اساس آمار موجود در سایت مرکز آمار ایران 706/693/8 نفر است. پرسش‌نامه‌های پژوهش از طریق google form بین یک نمونه 396 نفری، توزیع، جمع‌آوری، وپس ازکنترل‌های لازم، با استفاده از spss تجزیه وتحلیل داده‌ها صورت گرفت. یافته‌ها نشان داد که از میان هشت حوزه مورد بررسی، شهروندان تهرانی در استفاده از رادیو اولویت اول را به حوزه خبر و اطلاع‌رسانی و اولویت دوم را به حوزه ورزشی و در مورد استفاده از تلویزیون اولویت اول را به فیلم و سریال و اولویت دوم را به حوزه اخبار، میزگردها و گفتگوهای خبری داده‌اند. یافته‌ها همچنین نشان‌داد میان مصرف رسانه‌‌های رادیو و تلویزیون با مهارت‌های 18 گانه زندگی رابطه معنی‌داری وجود دارد. بدین‌معنی که میان میزان گوش‌دادن به رادیو و تماشای تلویزیون در طول شبانه‌روز و در طول هفته و همچنین میان نوع استفاده از رادیو و تلویزیون با برخی مؤلفه‌های مهارت زندگی رابطه معنی‌داری مشاهده شده است؛ بنابراین، به دست‌اندرکاران، برنامه‌سازان و مسئولان رسانۀ رادیو و تلویزیون پیشنهاد می‌شود، از این فرصت و ظرفیت برای ایجاد، تقویت و ارتقاء سطح مهارت‌های زندگی شهروندان، نهایت بهره را ببرند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Relationship Between the Amount and Type of Media Consumption (Radio and Television) with the Life Skills of Tehran Citizens

نویسندگان [English]

  • Badee Ghorbani 1
  • somayeh Tajik Esmaeili 2
  • sarvenaz torbati 3
1 , Ph.D. Student, Department of Social Communication Sciences, Department of Social Communication, Faculty of Humanities, East Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran. b.chro.b.1386@gmail.com
2 Assistant Professor of Social Communication Sciences, Department of Social Communication Sciences, Faculty of Humanities, East Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran (Corresponding Author). s.t.esmaeili@gmail.com
3 Assistant Professor of Social Communication Sciences, Department of Social Communication Sciences, Faculty of Humanities, East Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran. sarvenaz.torbati@gmail.com
چکیده [English]

The present study was designed and conducted to investigate and study the relationship between the amount and type of media consumption (radio and television) with the life skills of Tehran citizens. The present study is applied in terms of purpose and descriptive-survey in terms of method and its measuring tool is a questionnaire. The statistical population includes all citizens living in Tehran, which according to the last census in 2016 and according to the statistics available on the website of the Statistics Center of Iran is 8,693,706 people. Research questionnaires were distributed through a google form among a sample of 396 people, distributed, collected, and after the necessary controls, data were analyzed using SPSS. Findings showed that among the eight areas surveyed, Tehran citizens in the use of radio have given the first priority to the field of news and information and the second priority have given to the field of sports, and in the use of television the first priority have given to the film and series and the second priority has been given to news, roundtables and news conferences. Findings also showed that there is a significant relationship between radio and television media consumption and 18 life skills. This means that there is a significant relationship between the amount of listening to the radio and watching TV during the day and night, as well as between the type of use of radio and television with some components of life skills. Therefore, it is suggested to the staff, program makers and officials of radio and television media to take full advantage of this opportunity and capacity to create, strengthen and improve the level of life skills of citizens.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Media consumption
  • Radio
  • Television
  • Life skills
  • Citizens of Tehran
منابع و مأخذ
امام جمعه‌زاده، سیدجواد؛ زهرا صادقی نقدعلی، محمود رضا رهبر قاضی و سید مرتضی نوعی باغبان (1392). «بررسی رابطه مصرف رسانه‌ای و انسجام اجتماعی (مطالعه موردی جوانان شهر تبریز)». فصلنامه مطالعات توسعه اجتماعی ـ فرهنگی، شماره 4: 31-9.
بشارتی، فاطمه و مژگان امیریان‌زاده (1397). «تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر مهارت‌های اجتماعی و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه اول». فصلنامه زن و جامعه، شماره 3: 42-17.
بهمنی، لیلا و داریوش بوستانی (1394). سواد رسانه‌ای و مصرف گرایی (مطالعه موردی: زنان ساکن شهر شیراز). فصلنامه توسعه اجتماعی، شماره 1: 212-187.
پیداد، فاطمه و محسن فرمهینی فراهانی (1388). مهارت‌های زندگی. تهران: نشر شباهنگ.
تقوی، سیدعباس و سهیل صادقی (1395). «بررسی رابطۀ مصرف رسانه‌های جمعی با میزان دینداری در میان دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان». پژوهش نامه فرهنگی هرمزگان، شماره 13: 43-21.
حسنی، محمد (1389). بررسی ارتباط بین وضعیت پوشش و آرایش زنان تهرانی و مصرف رسانه‌ای آنها. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. رشته ارتباطات گرایش تحقیق در ارتباطات. دانشکده صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران.
خنیفر، حسین و مژده پورحسینی (1389). مهارت‌های زندگی، قم: انتشارات هاجر.
رضوی‌زاده، نورالدین (1384). «بررسی تأثیر رسانه‌ها بر تمایل به تغییر سبک زندگی روستایی». فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 31: 114-111.
ساعتچی، محمود؛ کامکاری، کامبیز و مهناز عسگریان (1389). سایت روان‌سنجی: آزمون‌های روان‌شناختی، تهران: نشر ویرایش.
سلم‌آبادی، مجتبی؛ راضیه رضایی و هدیه صفری (1394). اثربخشی آموزش مهارت‌های زندگی بر افزایش تاب‌آوری کودکان پسر ابتدایی. مجموعه مقالات همایش ملی آموزش ابتدایی.
سمواتی، زهرا (1397). رسانه و سبک زندگی فردی - اجتماعی خانواده از توصیف و تبیین تا اصلاح و تغییر، پرتال امام خمینی (ره)، www.imam-khomeini.ir/fa/n142426.
سورین، ورنر جوزف و جیمز دبلیو تانکارد (1381). نظریه‌های ارتباطات، ترجمۀ علیرضا دهقان، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
شهرام‌نیا، امیرمسعود؛ زهره مرندی، راضیه محرابی کوشکی و محسن سیستانی (1394). «رابطه مصرف رسانه‌ای و سرمایه فرهنگی». فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، شماره 59. 221-189.
عابدینی، نصرت‌الله؛ حمید قاسمی و رضا صابونچی (1399). «رابطه مصرف رسانه‌ای با مهارت‌های ارتباطی و رفتارهای اخلاقی دانشجویان علوم ورزشی». مطالعات مدیریت رفتار سازمانی در ورزش. شماره 26: 11-24.
علیخواه، فردین و الناز رستمی (1390). «مصرف رسانه‌ای و سبک زندگی (مطالعه‌ای در بین شهروندان شهر تنکابن)». فصلنامه علمی و پژوهشی علوم اجتماعی، شماره 28: 99-81.
فاضلی، محمد (1382). مصرف و سبک زندگی. قم: نشر صبح صادق.
قاسم‌زاده، فاطمه (1393). راهنمای آموزش مهارتهای زندگی برای جوانان و زنان، نشر نهضت سواد آموزی.
کازنو، ژان (1367)، جامعه‌شناسی وسایل ارتباط جمعی، ترجمۀ باقر ساروخانی و منوچهر صبوری، تهران: انتشارت اطلاعات.
گیدنز، آنتونی (1386). جامعه شناسی، ترجمۀ حسن چاوشیان، تهران: نشر نی.
گیدنز، آنتونی (1377). پیامدهای مدرنیته، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: نشر مرکز.
محمودی رجا، سیدذکریا؛ علی‌حسن توفیقیان‌فر، ایمان اکبری و سیدمحمد محمودی (1397). «بررسی رابطه مصرف رسانه‌های ارتباطی و سرمایه اجتماعی معلمان (مطالعه موردی، معلمان دوره دبیرستان شهر سی سخت)»، فصلنامه رسانه، شماره 1: 77-57.
محمودیان، حسین؛ مسعود کوچانی اصفهانی و سعید مقدس (1394). «مصرف رسانه، مدیریت بدن و رفتار باروری، مورد مطالعه: زنان معلم یاسوج». فصلنامه راهبرد فرهنگ، شماره 31: 196-173.
مک‌کوایل، دنیس و ویندال، سون (1388). مدل‌های ارتباط جمعی. ترجمۀ گودرز میرانی، تهران: نشر دفتر پژوهش‌های رادیو.
ملک‌احمدی، پریسا و شاداب بهراد (1391). «تحلیل نقش رسانه‌های جمعی بر مهارتهای ارتباطی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان». فصلنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی، شماره 3: 143-129.
مهدی‌زاده، سیدمحمد (1391). نظریه‌های رسانه اندیشه های رایج و دیدگاه‌های انتقادی، چاپ دوم، تهران: همشهری.
مهدی منتظرقائم و رضا کاوند (1393). «نحوة خوانش و رمزگشایی شبکه‌های فارسی زبان ماهواره‌ای». تحقیقات فرهنگی ایران، شماره 3: 125-107.
مهدی منتظرقائم (1382). «سنخ شناسی رادیو در دوران معاصر : با تکیه بر دو مفهوم مالکیت سازمانی و هویت مخاطبان.»، فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات، شماره 1: 75-53.
موحد، مجید؛ محمدتقی عباسی شوازی و ندا مرحمتی (1389). «رسانه، جنسیت و مصرف‌گرایی: مطالعه رابطه استفاده از رسانه های جمعی باتمایلات مصرف‌گرایانه ی دختران و پسران جوان در شهر شیراز». فصلنامه مطالعات راهبردی زنان، شماره 12: 40-7.
مؤمنی مهموئی، حسین؛ سعید تیموری و محمد رحمان‌پور (1390). «بررسی تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر سلامت روان و عزت نفس دانش‌آموزان دختر پایه پنجم مقطع ابتدایی»، فصلنامه اندیشه‌های تازه در علوم تربیتی، شماره 24: 112-91.
هرسیج، حسین؛ رضا محموداوغلی، امید عیسی‌نژاد و محمودرضا رهبرقاضی (1391). «بررسی تأثیرات مصرف رسانه‌ای بر هویت اجتماعی دانشجویان دانشگاه اصفهان». فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی، شماره 3: 92-75.
 
Jansson, A. (2002). The Mediatization of Consumption. Towards An Analytical Framework of Image Culture. Journal of Consumer Culture, 2, pp. 5-31.
Le Heron, J. & Sligo, F. (2005). Acquisition of simple and complex knowledge; a knowledge gap perspective. Educational, Technology & Society, 8 (2). PP190-202.
Paek, Hye-Jin and Zhongdang Pan (2004). “Spreading Global Consumerism: Effects of Mass Media and Advertising onConsumerist Values in China”, Journal of Mass Communication and Society7(4): 491-515.