تحلیل جامعه شناختی تمایلات باروری و تعلقات مذهبی در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار جمعیت شناسی اجتماعی دانشگاه مازندران، بابلسر

چکیده

در تحقیق حاضر، یکی از مهمترین مباحث جمعیت شناختی یعنی مناسبات بین تمایلات باروری و تعلقات مذهبی را برپایه یک رویکرد جامعه شناختی کانون اصلی توجه قرار داده ایم. پرسش های کلیدی تحقیق حاضر عبارتند از: آیا تمایلات باروری افراد تابعی از تعلقات مذهبی آنان است؟ شرایط و ویژگیهای اقتصادی اجتماعی گوناگون تا چه حد می توانند تاثیرات تعلقات مذهبی بر روی تمایلات باروری را تحت الشعاع قرار دهند؟ بعبارت دقیقتر، آیا تعلقات مذهبی دارای نقش بمراتب مهمتر بر روی تمایلات باروری هستند یا ویژگیهای اقتصادی اجتماعی دارای تاثیرات تعیین کننده تری بر روی تمایلات باروری می باشند؟ در مجموع، نتایج تحقیق حاضر را می توان بعنوان شواهد پژوهشی جدید در راستای تایید تئوری جمعیت شناسان برجسته ای همچون وستوف و جونز (1979) و کافمن و اسکایربک (2012) تلقی و تبیین کرد، بدین معناکه در دوران معاصر هرچه جوامع بیشتر مدرن می شوند، تاثیر و نفوذ تعلقات مذهبی بر روی تمایلات باروری بتدریج کمتر و ضعیف تر می گردد. نتایج این تحقیق نیز نشان داد که اگرچه تفاوتهایی در تمایلات باروری گروههای مذهبی مشاهده می شود، اما ویژگیهای اقتصادی اجتماعی نیز نقش بسیار تعیین کننده ای بر روی تمایلات باروری افراد صرفنظر از تعلقات مذهبی آنان ایفا می نمایند. برهمین اساس، موفقیت پایدار و فراگیر برنامه ریزیها و سیاستگزاریهای معطوف به خانواده و فرزندآوری مستلزم گسترش هرچه بیشتر سطح توسعه و بهبود شرایط اقتصادی اجتماعی در بین همه افراد در سطح کل جامعه صرفنظر از تعلقات مذهبی آنان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Sociological Analysis of Fertility Desires and Religious Belonging in Iran

نویسنده [English]

  • Yaghoob Foroutan
Associate Professor of Social Demography University of Mazandaran Babolsar
چکیده [English]

This study focuses primarily on one of the most important demographic issues, that is, the association between religious belonging and fertility desires. It presents research-based evidence in order to explain the patterns and determinants related to such an important association from a sociological perspective. The key research questions of the present analysis include: Are individuals’ fertility desires affected by their religious belonging? Whether religious belonging or socio-economic characteristics do play a more important role in individuals’ fertility desires? This analysis is based on a survey conducted in rural and urban areas of Ahvaz, Babolsar, Bojnord, Esfarayen, Gonbad Kavos, Kamyaran, Khoramabad, Mahmoudabad, Hamadan, and Saghez. The survey includes 4267 males and females aged 15 years old and over.

Generally speaking, the results of this analysis provide fresh and new research findings to support the notion developed by Westoff & Jones (1979) and Kaufman & Skirbekk (2012), suggesting that the influence of religious belonging on fertility desires tends to gradually decrease when the contemporary societies become more modern. The research findings of this analysis have also confirmed that despite some differences across religious groups, their fertility desires are still substantially affected by socio-economic determinants. Accordingly, the sustainable and comprehensive success of policies and planning remain on nationwide development programs in order to improve the socio-economic characteristics of the individuals, irrespective of religious belonging.

Key words:
Fertility desires, religious belonging, sociological perspective, socio-economic characteristics, Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Fertility desires
  • Religious Belonging
  • sociological perspective
  • socio-economic characteristics
  • Iran