نقش عناصر نمادین در ساخت آینده؛ تاملی آینده پژوهانه بر نقش رسانه در بازآفرینی اساطیر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه آینده پژوهی، دانشکده علوم و فناوری های نوین، دانشگاه اصفهان

2 دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، مرکز آموزش زبان فارسی به غیرفارسی زبانان، گروه آموزش زبان فارسی

چکیده

یکی از بارزترین وجوه آینده پژوهی به مثابه یک فناوری اجتماعی، تصویرپردازی از آینده مطلوب و طراحی اقداماتی برای تحقق این آینده است. شکل بخشیدن به واقعیت اجتماعی آینده در فضای بین الاذهانی جمعی نیاز به رویکردها و ابزارهایی دارد که عمدتا از جنس عناصر فرهنگی هستند و ریشه در تاریخ و عناصر نمادین مشترک و ارزش‌های یک اجتماع دارند. یکی از مهمترینِ این عناصر اسطوره است. در این مقاله ابتدا در چارچوب سنت پژوهش کیفی با تکیه بر روش تاملی و نظرورزی به تشریح نقش اسطوره در ساخت تصاویر ذهنی آینده پرداخته شده است و سپس دو مجموعه‌ی تلویزیونی «آب پریا» و «محله گل و بلبل» با استفاده از روش نقد اسطوره‌ای، تحلیل شده‌اند تا ظرفیت‌های رسانه برای بازآفرینی اسطوره‌ها مورد مداقه قرار گیرد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که رسانه‌های جمعی به مثابه یکی از آبشخورهای فرهنگی، ظرفیت بالایی برای استفاده از اسطوره‌ها به منظور تصویرپردازی از آینده مطلوب جمعی دارند. اما نکته‌ مهم، فهم کهن الگوها و تلاش برای بازآفرینی مداوم اسطوره‌ها در قالب داستان‌هایی است که نسل‌های امروز و فردا، بتوانند با آنها ارتباط برقرار کنند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Role of Symbolic Elements in Building the Future A futuristic perspective on the role of the media in recreating myths

نویسندگان [English]

  • Mohsen Taheri Demneh 1
  • Abolghasem Ghiassi Zarch 2
1 ​Assistant Professor Faculty of Advanced Sciences and Technologies, Futures Studies Department University of Isfahan
2 imam khomeini international university
چکیده [English]

One of the most prominent aspects of future studies as a social technology is to visualize the desired future and design actions to realize that future. In order to shape the future social reality of intergroup spaces, we need approaches and tools that are mainly of the cultural element. They are rooted in the common symbolic history and values of a community. One of the most important of these elements is myth. In this article, first, using a reflective and thought-provoking method, the role of myth in making future mental images is discussed. Then, the two series of TV “Aab Pariya” (Water Fairy) and “Mahalleh ye Gol o Bolbol” (Flower and Nightingale Neighborhood) are analyzed using the mythical critique method to examine the media's capacity for recreating myths. The results of this study show that the mass media, as one of the cultural bottlenecks, have a high capacity to use myths to visualize the collective good future. But the important thing is to understand the archetypes. It is also an attempt to continually recreate the myths in the story. Stories that today's and tomorrow's generations can relate to.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Futures Studies
  • desirable future
  • archetype
  • myth
  • Media